Thema's en genres in de muziekgeschiedenis
Leereenheid 19: Visiting other musical canons
Bij de meeste componisten zie je invloeden van het "soundscape" waar ze in verkeerden.
Bijvoorbeeld gipsy invloeden bij Brahms en Turkse invloeden bij Mozart.
Vooral dansmuziek was altijd "on the move".
De invloed van folkmuziek op de kunstmuziek
De tarantella, als dans, is, net als de spin, vernoemd naar de stad. Men zegt dat je door de beet van de spin
tarantisme, de dansziekte, kunt krijgen.
De doedelzak was, niet alleen in Schotland, een veel gebruikt instrument (in Nederland in de 17e eeuw, zie schilderijen van Pieter Breughel). De herders van Morano maakten een doedelzak van de huid van het hele schaap. De doedelzak (+schalmei) is verbonden met de tweestemmige muziek van de herders bij de stal (J.C.) itt de heldere klanken van harp en viool van de engelen.
De tarantella is de basis geweest voor veel klassieke stukken van bijv. Schubert, Chopin, Liszt. Mendelsohn gebruikte de verwante saltarello. De siciliana is een dans die vooral populair is in de 18e eeuw. Bach gebruikte hem in zijn Weinachtsoratorium o.a. vanwege de link met de herders.
Niet Europese invloeden op westerse muziek.
Europeesè meer Eurasian
Strijkstok is van Turkse origine
Orgel is noch europees noch kerkelijk van oorsprong è van Egyptische oorsprong ( hydraulis, met water)è
Nero speelde orgelè symbool van welvaart.
Transformatie van wereldlijk naar een kerkelijk vaak via gebruik contrafacten
Goethe è de Perzische dichter Hafez,
hij voelde zich aan hem verwant. Dit werd werd een ontmoeting tussen twee culturen.
Hauff Marchenalmanachen è orientaalse verhalen
Hoffman's verhaal over de notenkraker è van Tjaikovski's balet.
Van Gogh è Japanse houtsnedes
Pucciniè misionarisè Japans lied in Turandot (wannian huan)
Gilbert and Sullivan è Mikadoè Japanse villages op wereldtentoonstellingen
Mikado is een typische Engelse musical met Japanse accenten
- Kostumering en toneelontwerp
- Inpassing van een orginele Japanse melodie (fout geciteerd)
- Geen harmonie (ten onrechte als Japans gezien)
- Gebruik van tetrachorden (ook ten onrechte)
Bertold Brecht è invloed van Chinese theater
Benjamin Britten , Curluw Riverè invloed van Japanse No-theater, Sumidagawa
No- stuk is een Budhistisch stuk met moraal. De Budhistische elementen zijn vervangen door christelijke;
het budhistische gezang door Gregoriaans; de gebruikte Japanse instrumenten zijn niet echt deel van de Japanse opvoeringspraktijk,
de toneel aanwijzingen en het toneel zijn Japans.
Stockhausen en Ton de Leeuw zijn voorbeelden van ontleningen die worden gezien als aantasting van het religieuze en culturele erfgoed, compositorisch kolonialisme.
Wat is authentiek?
De Japanse cultuur is binnengekomen, 1000 jaar geleden, met de Chinezen,
maar China was ook weer beïnvloed door culturele invloeden uit het Euraziatisch continent.
Bescherming van oude muziekvormen is dan ook problematisch.
Alles wat in welke cultuur dan ook wordt ingebracht, wordt ingepast in de bestaande cultuur en wordt zo iets nieuws (soms zelfs de trots van de ontvangende cultuur).
Dit is geen officiële site van de Open Universiteit Nederland
correcties, opmerkingen of aanvullingen zijn altijd welkom
Marga Mulder (2001)