Thema's en genres in de muziekgeschiedenis
Leereenheid 14: De jazz vanaf 1977
Na 1970 stagneert de situatie in de jazz; er komen geen nieuwe muzikale leiders en geen revolutionaire vernieuwingen. Het endpunt van de natuurlijke immanente ontwikkeling is bereikt. Er is een hoge graad van complexiteit bereikt
ontwikkeling van eenvoud naar complexiteit:
De tegenreacties (vereenvoudigingen) geven ruimte voor nieuwe aspecten en inzichten.
Eind jaren 70 komen er twee reacties samen è neobop
verschil conceptjazz-concentrisch-ç è freejazz -excentrisch-
Bij freejazz staat verbreking van beperkingen (van bijvoorbeeld
tonaliteit) centraal, maar er komen wel weer zelfopgelegde restricties
Bij concept jazz staat niet het doorbreken van het oude, maar
het scheppen van het nieuwe centraal
Dexter Gordon, speler geworteld in de swing, voegt elementen uit bebop en
hardbop toe
Freejazz en rockjazz zijn aan hem voorbijgegaan.
Art Blakey geeft in zijn Jazz Messengers nieuwe musici een podium,
waaronder
Wynton Masalis
De boodschap van Masalis is dat rockjazz en free jazz niet veel hebben
opgeleverd; doodlopende straten.
Zelf gaat hij steeds verder terug, zijn eigen inbreng neemt daarbij
afè meer reconstructie
Virtuositeit wordt één van de kenmerken van de nieuwe stijl, de musici zijn vaak geschoold
In de loop van de 80 er jaren komt er meer belangstelling voor alle jazzstijlenè neojazz
In de loop van de jaren 80 neemt ook de belangstelling voor de standards en originals uit de 40- en 50er jaren toe (Keith Jarrett).De scheiding tussen beide vervaagt, nieuw gecomponeerde stukken zijn vaak nauwelijks van de oude werken te onderscheiden
-uitvoeringen die niet veel afwijkenè historische
stijl
-aantonen wat ermee valt uit te richtenè musici
uit free jazz en rockjazz
-jazz als conceptè oorspronkelijke uitvoering ver
te zoeken
Tussen neobop musici lijkt onderling moeilijk verband aan te brengen
indeling naar:
bepaalde componeertechniek = M-Base , Steve Coleman
gedeeltelijk elementen uit jazz, gedeeltelijk andere muziek
doet denken aan rockjazz, maar daarvoor teveel elementen uit andere
stijlen
kenmerk: scheiding tussen melodie- en ritmesectie (wel bij rockjazz)
ontbreekt
scheiding tussen puls-, metrum- en melodielaag opgelost
vrij toegankelijk , soms combinatie met rapmuziek
Label, ECM, Manfred Eicher
Eichers contemporary Music, onafhankelijk label, artistiek vrijheid, hoge
kwaliteit
Eerste grote succes is het Kölnconcert van Keith Jarrett, ook bijv.
Chick Corea,,Ralph Towner, Pat Metheny e.a.
Geen stijl op zich, maar in meer of mindere mate wel een mix van
elementen uit de jazzmuziek, wereldmuziek en kunstmuziek tot nieuwe
gehelen gesmeed. Ook vaak muziek met een evocatief karakter (beelden uit
de natuur)
Lokatie; de Knitting Factory, Michael Dorf
Concertorganisator, oude fabriek, later concertzalencomplex, richt zich eerst
op hardcore, jazzgroepen krijgen de overhand
In de programmering staat het nieuwe en experimentele vooropè conceptjazz
als van John Zorn
In 90er jaren zijn alle stijlen vertegenwoordigd.
Ornette Coleman brengt op eigen label (Harmolodics) muziek samen met
neobopmusici
In de rockjazz doen de gebroeders Brecker het goed
Geluidsmedia
New Orleansstijl= 78 toerenplaat
Swing= radio
Bebop= EP
Cool jazz en hard bop= elpee
Podia
Jazzclubs, hoe kleiner hoe experimenteler is mogelijk, klein en
intiem
Concertzalen, vaste concertduur, grotere afstand tot publiek
Festivals, gericht op brede smaak, soms ook popmuziek, grote afstand tot
veel publiek
Dit is geen officiële site van de Open Universiteit Nederland
correcties, opmerkingen of aanvullingen zijn altijd welkom
Marga Mulder (2001)